38 Tydzień Kultury Beskidzkiej dobiegł końca.
W
tegorocznym 38 Tygodniu Kultury Beskidzkiej, na estradach w Żywcu, Wiśle, Szczyrku i Oświęcimiu (występy zespołów w Makowie Podhalańskim odwołano z uwagi na wielkie zniszczenia jakie poczyniła w tym mieście powódź) zaprezentowało się ponad 90 zespołów polskich i zagranicznych. Ta największa w Polsce i jedna z największych w Europie imprez folklorystycznych zgromadziła 25 ekip zagranicznych między innymi z: Grecji, Indii, Meksyku, Włoch, Tajwanu czy Nowej Zelandii.
Z Polski na scenach TKB pojawiło się 70 wykonawców. Wystąpiło ponad 3,5 tysiąca artystów, 17 kapel, 16 grup śpiewaczych, 14 solistów instrumentalistów, 14 śpiewaków, 32 uczniów, odbyły się także cztery korowody.
W ramach obchodów 38 TKB odbyły się tradycyjne już: XXXII Festiwal Folkloru Górali Polskich i XII Międzynarodowe Spotkania Folklorystyczne. Imprezie towarzyszyły też: VII Festyn Istebniański, 54 Gorolski Święto w czeskim Jabłonkowie i jedna z największych atrakcji - Wawrzyńcowe Hudy w Ujsołach, w czasie których zapłonęły kilkunastometrowe ogniska (hudy).
XII Międzynarodowe Spotkania Folklorystyczne zapoczątkował w Żywcu roztańczony i rozśpiewany korowód, który przemaszerował, a raczej przetańczył całą trasę, od MDK aż na żywiecki Rynek. Publiczność zgromadzona na trasie przejścia korowodu reagowała bardzo żywiołowo, nagradzając tańczące i śpiewające zespoły oklaskami ( za wyjątkiem kierowców, którzy klaksonami samochodów dawali wyraz swojego niezadowolenia z korków na głównych ulicach miasta).
Przez cały tydzień nad estradami TKB świeciło słońce, za wyjątkiem finałowego koncertu TKB, w czasie którego deszcz kilka razy próbował przerwać koncert. Widzowie bawili się aż do drugiej w niedzielę, a fajerwerki zakończyły największą polską imprezę folklorystyczną.
Jury XXXII FFGP - Żywiec 2001- przyznało nagrody: Złote Żywieckie Serce - Zespołowi Regionalnemu im. Józefa Macha Brenna z Brennej, Srebrne Żywieckie Serce - Regionalnemu Zespołowi Pieśni i Tańce Gronie z Żywca, Brązowe Żywieckie Serce - Zespołowi Regionalnemu Mszalnica z Mszalnicy.
Podczas Festiwalu Folkloru Górali Polskich pracowała odrębna komisja typująca zespoły do udziału w Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem. Na zakopiański festiwal pojadą: Dolina Dunajca z Nowego Sącza, Grojcowianie z Wieprza, zespół im. Ludwika Łojasa z Łopusznej, Koniaków z Koniakowa. Rezerwowym zespołem są Górole z Mostów k. Jabłonkowa.
W kategorii kapel Złote Żywieckie Serce zdobyła kapela Wałasi z Koniakowa. Grand Prix Międzynarodowych Spotkań Folklorystycznych wytańczyli biorący udział w TKB po raz pierwszy Sardyńczycy z grupy "Ortachis".
Od kilkunastu lat na żywieckim Rynku, w czasie TKB, odbywają się Targi Sztuki Ludowej, które gromadzą znanych twórców ludowych oraz debiutantów. W tegorocznej imprezie wzięło udział 50 twórców: bibułkarki, twórcy zabawek i misternych haftów na tiulu, koronkarki, rzeźbiarze ludowi.
Przez żywiecki amfiteatr przewinęło się wiele osób z pierwszych stron gazet: był śpiewający i tańczący minister komunikacji i gospodarki morskiej Jerzy Widzyk, który promował swoją książkę "Z wysuniętej placówki" a także kwestował na powodzian, widzieliśmy posła Antoniego Kobielusza, senatora Marcina Tyrnę, wojewodę śląskiego Wilibalda Winklera, który cały dzień spędził na Żywiecczyźnie zapoznając się ze stratami poczynionymi przez powódź.
Tydzień Kultury Beskidzkiej był okazją do posłuchania dobrej muzyki, poznania folkloru, spotkania znajomych oraz posmakowania dań regionalnych. Wydaje się jednak, że nie wszyscy stanęli na wysokości zadania. Żywieckie koncerty prowadzili Jadwiga Jurasz, Krzysztof Trebunia Tutka i Jan Karpiel Bułeczka. Ten ostatni niczym się nie wyróżnia. Ma kłopoty z dykcją, czytaniem i na dodatek często mówi niewyraźnie. Czy nie czas na zmiany? Brylował swego czasu w Żywcu Stanisław Jaskułka - góral z Nowego Targu, aktor, z którego usług nie wiadomo czemu zrezygnowano.
Nie najlepszą oglądalność mają koncerty w wykonaniu polskich zespołów góralskich, których muzyka i tańce, nie boję się tego napisać, opatrzyły się - mówiąc oględnie. Czy i tutaj nie należałoby dokonać pewnych modyfikacji?
O zadaszeniu amfiteatru mówi się od lat, w czasie ulewy widzowie uciekają, gdzie popadnie, a powroty na mokre ławki nie należą do najprzyjemniejszych. Od lat prosimy władze miejskie o utwardzenie parkowej ścieżki równoległej do młynówki, która po opadach zamienia się w grząskie bajoro. Jedna lampa zawieszona na drzewie, na czas trwania TKB, także nie rozwiązuje bezpiecznego powrotu widzów z koncertu do domu.
Na wszystkie estrady TKB - za wyjątkiem Żywca - wstępy są bezpłatne. Czy nie można u nas wprowadzić tego dobrego obyczaju a inkasować za wstęp przy bramie do amfiteatru. Jaką pomysłowością muszą się wykazać smakosze piwa, żeby przemycić złote z pianką do amfiteatru o tym wiedzą wszyscy, łącznie z ochroną, ale z uporem dla lepszej sprawy zawracają wszystkich, którzy oficjalnie chcą wnieść do amfiteatru kubek z piwem. W Wiśle i Szczyrku ogólnie dostępna jest miodówka i jakoś nie odnotowuje się burd i bijatyk. Prawie niewidoczna była w tym roku okolicznościowa dekoracja miasta. Korowód zespołów posuwał się przez pozbawione akcentów folklorystycznych ulice. Dobrym obyczajem Tygodnia Kultury Beskidzkiej jest uwzględnianie w programie imprezy jubileuszowej zespołów, szczególnie zasłużonych dla kultury regionu i nie tylko. W tym roku jubileusz 30-lecia działalności artystycznej obchodzi Reprezentacyjny Folklorystyczny Zespół Miasta Żywca Ziemia Żywiecka, który wystąpił w dniu 5 sierpnia, z koncertem galowym przy wypełnionym amfiteatrze „Pod Grojcem”. O koncercie i poprzedzających
go uroczystościach oficjalnych piszemy w oddzielnym artykule.
Tekst i foto: A. Matlakiewicz