Powstaje Plan Ochrony Powiatu Przed Powodzią.
Na sesji Rady Powiatu żywieckiego w dniu 26 marca 2001 roku, radni powiatowi i zaproszeni goście wysłuchali informacji Elżbiety Nachlik z Politechniki Krakowskiej na temat projektu planu ochrony przeciwpowodziowej powiatu i stanu zaawansowania prac naukowych i projektowych nad lokalnym planem ograniczenia skutków powodzi w naszym powiecie. A wszystko zaczęło się od katastrofalnej powodzi z roku 1997, której skutki dały się we znaki w szczególności miejscowościom położonym w dorzeczu Odry, ale jak dobrze pamiętamy ucierpiała także Żywiecczyzna. Na likwidację skutków powodzi i profilaktykę przeciwpowodziową rząd polski zaciągnął 200 milionowy kredyt w Banku Światowym. We Wrocławiu powstało Biuro Koordynacji Projektu Banku Światowego. Nadzoruje ono m.in. opracowywanie projektów kompleksowego systemu ochrony przeciwpowodziowej w 12 jednostkach samorządowych w dorzeczu Odry i Wisły. Jest wśród nich również powiat żywiecki. Jak poinformowała E. Nachlik zespół opracowujący plan zebrał już informacje, analizy dotyczące osadnictwa, urbanizacji i rolnictwa w dorzeczu Soły i Koszarawy. Dysponuje danymi historycznymi z zakresu topografii i hydrografii. Opracowuje dane klimatyczne, hydrologiczne, hydrotechniczne dotyczące powodzi. Wszystkie te dane posłużą do opracowania strategii rozwoju i zasady współpracy monitoringu państwowego i lokalnego.
Wydaje mi się, że temat jest ważny, odpowiedzialny, na pewno długofalowy, wymagający bieżącej koordynacji, korekty i zaangażowania w jego realizację szerokiego kręgu osób i instytucji odpowiedzialnych za problemy związane z powodzią.
Zagrożenie powodziowe powiatu jest duże. Przy każdym większym wezbraniu idzie z wodą dziesiątki mostów, mostków i kładek, niszczonych jest wiele dróg, obwałowań i innych obiektów o wielkiej wartości.
Dorzecze Soły leży w strefie opadów od 750 do 1300 mm. Są to opady wysokie. Hydrologiczne półrocze letnie skupia 64% opadów, zimowe 36%. Trzy miesiące letnie (czerwiec, lipiec, sierpień) dają w sumie blisko 39% opadu rocznego, natomiast trzy miesiące zimowe (grudzień, styczeń, luty) tylko 17% opadu rocznego. Średnia liczba dni z opadem w roku wynosi 158 dni. Średnio przypada w miesiącu 10 - 18 dni z opadami. Najwięcej dni z opadami notuje się w czerwcu
i lipcu, najmniej w październiku.
Z przeprowadzonych badań hydrologicznych w latach 1891 - 1930 oraz od roku 1951 wynika, że wysokie stany wody występowały w miesiącach marzec - kwiecień spowodowane wiosennym topnieniem śniegu i lipiec - sierpień spowodowane gwałtownymi deszczami.
Reasumując - potencjał powodziowy Soły jest poważny i pod tym względem zajmuje ona drugie miejsce po Dunajcu wśród karpackich dopływów Wisły. Te same przyczyny, które wywołują wysokie kulminacje wezbrań, wpływają równocześnie na skrócenie czasu wezbrań. Wezbrania letnie w dorzeczu Soły są zazwyczaj gwałtowne, lecz krótkotrwałe. Wysokie wartości średnich rocznych przepływów w dorzeczu Soły przy niekorzystnym, bardzo zmiennym ich występowaniu w czasie, przy stale wzrastającym zapotrzebowaniu na wodę skłoniły do budowy zbiorników retencyjnych, w celu magazynowania wody i jej racjonalnego użytkowania. Dlatego powstała kaskada Soły. Kaskada likwiduje zagrożenie dolnego biegu Soły.
Ochronę całego dorzecza Soły przed skutkami powodzi miało zapewnić 13 zbiorników retencyjnych o pojemności od 2 do 10 milionów metrów sześciennych na potokach: Rycerce, Cichym, Ujsoła, Złatnej, Bystrej, Żabnicy, Leśnej, Żylicy oraz kilku zbiorników w dorzeczu Koszarawy. Ale ponieważ są to inwestycje kosztowne, ich realizacja została odłożona na czasy późniejsze. Może teraz przy finansowym wsparciu z zewnątrz uda się zadanie to wykonać, chociaż wiemy, że sama retencja nie załatwi wszystkiego. Tylko kompleksowe potraktowanie tego problemu może w przyszłości przynieść oczekiwane rezultaty.
H. Woźniak
