projektowanie stron wwwhttp://www.tenit.com.pl>tworzenie stron www nieruchomościhttp://www.son.com.pl>nieruchomości

Nad Sołą i Koszarawą - nr 19 (218) - 1 X 2007

  |spis treści|   |archiwum|   |strona główna|   |następny artykuł|



Czy wiecie że?

Był rok 1956
Z dniem 1 stycznia 1956 roku powstał nowy powiat suski z siedzibą w Suchej. Objął on ziemie z części powiatów: żywieckiego, wadowickiego i myślenickiego. Od powiatu żywieckiego oderwały się: Sucha oraz gmina Stryszawa z wsiami: Stryszawa, Lachowice, Krzeszów, Kuków, Targoszów. Koszarawa została w powiecie żywieckim. W 1964 roku miasto przyjęło oficjalną nazwę Sucha Beskidzka.

W Soli, gmina Rajcza, przeprowadzono głębokie wiercenia poszukiwawcze. Wykazały one obecność solanki termalnej o temperaturze 38 st. C. Wypływ ma charakter artezyjski i towarzyszy mu gaz ziemny. Solanka została uznana za wodę mineralną i objęta prawem górniczym. W roku 1958 po wykonaniu kilku głębokich wierceń poszukiwawczych za ropą naftową w Soli, opodal źródeł solankowych uzyskano obfite wypływy ciepłej solanki z głębokości około 600 m, która jest bezcennym surowcem w lecznictwie. Źródła te do tej pory nie zostały wykorzystane.

W 1956 roku żywiecki browar obchodził jubileusz 100-lecia powstania. W XIX wieku był to największy zakład tego typu w ówczesnej Galicji. Browar żywiecki wybudował Albrecht Fryderyk Rudolf Habsburg (1817-1895). Budowa trwała 4 lata. Po Albrechcie browar przejął bratanek Karol Stefan, a po nim jego syn Karol Olbracht. W 1944 browar stał się własnością skarbu państwa.

W maju powstał Teatr Ziemi Żywieckiej z siedzibą w Powiatowym Domu Kultury. Teatr powstał na mocy uchwały Miejskiej Rady Narodowej, a na pokrycie kosztów związanych z jego organizacją z budżetu miasta wyasygnowano 20 000 zł. Z powodu kłopotów finansowych rozwiązany w r. 1957.

W dniu 10 listopada 1956 r. w Gilowicach zabłysła pierwsza żarówka elektryczna. Gilowice elektryfikowały się systemem gospodarczym. Na czele społecznego komitetu ds. elektryfikacji stali Zygmunt Rozumek i Franciszek Pyjas. Ludność świadczyła gotówkę, drzewo na słupy i robociznę. Wykonawcą robót był Bronisław Jeziorski z Żywca. Koszt ogólny elektryfikacji Gilowic oszacowano na około 5 milionów zł.

Po VIII Plenum KC PZPR i przemówieniu Władysława Gomułki odwilż zawitała też na ziemię żywiecką. Dotychczasowy I Sekretarz KP PZPR Jan Stefanik opuścił Żywiec. W jego miejsce wybrany został Kazimierz Barwacz. Na sesji PRN w dniu 9 listopada po raz pierwszy złożone zostało sprawozdanie z pracy Prezydium w okresie między sesyjnym. Zwyczaj do tej pory nie praktykowany. Z Prezydium PRN ustąpił I Sekretarz KP PZPR, natomiast weszli w jego skład przedstawiciele ZSL i SD.
Krytyce poddano niechciane rolnicze spółdzielnie produkcyjne i obowiązkowe dostawy. Dotychczasowe uprawnienia dotyczące stosowania ulg i zwolnień od obowiązkowych dostaw przekazano do gromadzkich rada narodowych. Krytyce poddano uprzywilejowanie w zaopatrzeniu MO i UB oraz wojsko. Nadzorowanie SFBS przeszło w całości do powiatu. Krytyczne uwagi padły pod adresem skorumpowanych urzędników, brakoróbstwa i partactwa, szczególnie budowlanego.
Już w roku następnym liczba sklepów prywatnych wzrosła z 51 do 101, a liczba warsztatów rzemieślniczych w powiecie wzrosła z 317 w roku 1954 do 613 w roku w roku 1958. Rolnicy uzyskali prawo zbywania nadwyżek mięsa na straganach w ramach tzw. uboju gospodarczego.

50 lat temu na Żywiecczyźnie
12.02.1957 r. ks. dziekan Władysław Kaczmarczyk powołuje kolejny Komitet Budowy Kościoła w Leśnej. Przewodniczącym komitetu budowy został Bronisław Sapeta. 23.11.1957 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie wydaje pozwolenie na budowę kościoła według projektu inż. arch. Zdzisława Kramarza z Krakowa. W 1959 rozpoczęto budowę nowego kościoła. 12.09.1961 r. nastąpiło oddanie kościoła w stanie surowym. 22.10.1961 r. ks. biskup Eugeniusz Baziak poświęcił kościół,13.06.1965 r. ks. biskup Karol Wojtyła poświęcił wieżę i krzyż, a 06.03.1966 r. ks. biskup Julian Groblicki poświęcił dzwony wykonane przez Franciszka Kubicę z Kobiernic. W 1973 r. nastąpiło erygowanie parafii św. Michała Archanioła w Leśnej i oddanie do użytku plebanii. Pierwszym proboszczem został ks. Zbigniew Szychowski. Następnie odbyło się malowanie kościoła i jego sukcesywne wyposażanie.

8 kwietnia 1957 r. otwarty został w Żywcu Oddział PKO z prawem prowadzenia agend na terenie całego powiatu żywieckiego. Do tego czasy Żywiec obsługiwany był przez Oddział w Wadowicach. Siedziba Oddziału została zlokalizowana w prywatnym budynku w Żywcu, Plac Zjednoczenia (obecnie Rynek) 23. Początki działania Oddziału były trudne, szczególnie w zakresie obrotu oszczędnościowego. Ludność dysponująca stosunkowo skromnymi zasobami pieniężnymi, tylko w pewnym stopniu zainteresowana była gromadzeniem oszczędności na rachunkach bankowych, chętniej lokowała wkłady na książeczkach oszczędnościowych PKO.

Nakładem Miejskiej Rady Narodowej w Żywcu ukazała się książka profesora Liceum Ogólnokształcącego im. M. Kopernika, Franciszka Lenczowskiego "Materiały do dziejów miasta Żywca od XV do XVIII wieku". Jest to cenny zbiór dokumentów źródłowych do historii miasta poprzedzony syntetycznym wstępem autora dotyczącym dziejów miasta.

Przy Towarzystwie Miłośników Ziemi Żywieckiej i pod jego patronatem powstała Grupa Literacka "Gronie". Pierwszym prezesem Grupy był Feliks Kantyka z Gilowic (1957 - 1967), po nim Zdzisław Maria Okuliar (1967 - 1977), a po jego śmierci Lucyna Szubel. Grupa zrzesza twórców ludowych i twórców współczesnych form literackich. Zasięg terytorialny Grupy nie ogranicza się do Żywiecczyzny. Towarzystwo umożliwia twórcom publikowanie ich prac w dziale literackim "Karty Groni" ("Groni") oraz w oddzielnych autorskich publikacjach i tomikach poezji.
Powstał Rezerwat "Śrubita" - o powierzchni 24,99 ha dla ochrony pierwotnego lasu jodłowo bukowego. Położony jest na zachodnim stoku góry Bugaj w grupie Wielkiej Raczy.
Handel, usługi i drobna wytwórczość, będące do 1939 roku domeną rzemiosła i kupców, opanowana została przez spółdzielczość. Do najczęściej spotykanych należały spółdzielnie handlowe (GS, PSS Społem), spółdzielnie usługowe i spółdzielnie pracy
W roku 1957 w powiecie żywieckim funkcjonowały spółdzielnie pracy: Przemysłu Ludowego i Artystycznego "Chałupnik", potem "Pilsko", Spółdzielnia Metalowców im. K. Rokossowskiego, Spółdzielnia Stolarzy w Rajczy, Spółdzielnia Inwalidów w Rajczy, Spółdzielnia "Żywczanka", Spółdzielnia Kaflarzy i Zdunów, Spółdzielnia Krawców i Czapkarzy, Spółdzielnia Metalowców w Rajczy, Spółdzielnia Babiogórska w Suchej, Spółdzielnia "Wiklina" w Zarzeczu, Spółdzielnia Różnej Wytwórczości, Spółdzielnia Fryzjerów, Spółdzielnia Kowali i Ślusarzy, Spółdzielnia Inwalidów "Jedność", Spółdzielnia "Podhalanka" w Rajczy i Spółdzielnia Remontowo-Budowlana.

Redaguje Hieronim Woźniak

do góry


Copyright © Nad Sołą i Koszarawą. Wszystkie prawa zastrzeżone.