Czy wiecie że?
1 września 1953 r. rozpoczęło pracę Liceum Pedagogiczne w Żywcu
(1953 - 1973). Była to szkoła średnia, pięcioletnia, kształcąca kadry nauczycieli dla szkół podstawowych. Przez cały czas istnienia szkoły jej dyrektorem był Stanisław Cader (1923 - 1993). Szkole oddano budynek dawnej szkoły podstawowej żeńskiej przy ulicy Zielonej. Na miejscu pozostała Szkoła Ćwiczeń, której kierownikiem był Władysław Latkiewicz. Szkoła miała charakter rozwojowy. W okresie szczytowym uczyło się tu
w 15 oddziałach około 700 uczniów. Ponieważ młodzież rekrutowała się z odległych nieraz wsi powiatu żywieckiego, ale także innych powiatów, staraniem dyrekcji szkoły nadbudowano jedną kondygnację, w której powstał internat na 160 miejsc. Wybitne grono nauczycielskie zapewniło młodzieży wysoki poziom naukowy, dobre przygotowanie do zawodu, odpowiednie kwalifikacje ideowe, przygotowanie do życia w rodzinie i społeczeństwie. Absolwenci tej placówki w liczbie 947 jeszcze do dziś stanowią istotny odsetek kadry nauczającej wielu szkół w naszym powiecie.
Ze względu na zmianę systemu kształcenia nauczycieli w Polsce szkoła została zamknięta w dniu 6 czerwca 1973 roku.
W 1953 r. arcybiskup ks. Eugeniusz Baziak poświęcił kamień węgielny pod budowę kościoła w Sporyszu. Świątynia powstała na miejscu wzniesionej w latach 1936 - 1938 kaplicy. W 1958 trzon główny budowli został ukończony. W tym samym roku powstała nowa parafia p.w. Chrystusa Króla, oderwana od parafii żywieckiej. Od samego początku opiekunem
i organizatorem budowy był katecheta ks. Zdzisław Dzidek, późniejszy długoletni proboszcz parafii sporyskiej. Wystrój wnętrza kościoła projektował prof. Wiktor Zin z Krakowa.
Została zlikwidowana Zasadnicza Szkoła Papiernicza w Zabłociu przy ulicy Dworcowej. Budynek przeznaczono na potrzeby drugiej szkoły podstawowej (nr 4) w Zabłociu, obecnie Gimnazjum nr 1.
W Brzuśniku oddano do użytku nową szkołę. Budowę rozpoczęto
w 1948 sposobem gospodarczym. Inicjatorem budowy był wójt Marcin Duraj. W budynku jest 7 izb lekcyjnych i 4 klaso-pracownie. Długoletnim
i zasłużonym kierownikiem tej szkoły był Jan Szczotka (1953 - 1985).
Do roku 1953 wybudowano w Żywcu 9 bloków (74 mieszkania),
w Węgierskiej Górce 9 bloków (86 mieszkań).
Przewodniczącym Zarządu Powiatowego Związku Młodzieży Polskiej (ZMP) wybrany został Kazimierz Barwacz (1931 - 1979). Po przewrocie październikowym w 1956 I Sekretarz KP PZPR w Żywcu.
Z przeprowadzonego w roku 1953 spisu rolnego dowiadujemy się, że powiat żywiecki łącznie z Suchą zamieszkiwało 141 587 osób, z tego w gminach wiejskich 119 235, w mieście Żywcu 16 263, w mieście Suchej 6 089.
Liczba gospodarstw rolnych indywidualnych w powiecie wynosiła
24 285.
Stan zwierząt gospodarskich przedstawiał się następująco: koni w powiecie było 5 005 03 sztuk, bydła ogółem 47 600 sztuk, trzody chlewnej
18 822 sztuki, owiec 8 232 sztuki
Kierownictwo Powiatowej Biblioteki Publicznej w Żywcu objęła Jadwiga Herniczek. Biblioteka ta uruchomiona została w 1949 r. na bazie zbiorów bibliotecznych przedwojennego Towarzystwa Szkoły Ludowej (TSL), które po wojnie nie zostało reaktywowane. Kierowała biblioteką przez
38 lat, do roku 1991. W roku 1955 nastąpiło połączenie bibliotek: miejskiej i powiatowej. Biblioteka ta organizowała i sprawowała nadzór nad bibliotekami gminnymi i punktami bibliotecznymi we wsiach powiatu żywieckiego. Pod koniec lat 70. oprócz bibliotek szkolnych i zakładowych były 3 biblioteki w mieście Żywcu, 13 bibliotek gminnych i 34 punkty biblioteczne.
W placówkach tych zgromadzono około 300 tysięcy woluminów. Biblioteka ta była organizatorem licznych spotkań autorskich, konkursów, wystaw i spotkań z czytelnikami.
Zmarł tragicznie prof. Stanisław Szczotka rodem z Milówki. Dziekan Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Poznańskiego. Autor pierwszego wydania kroniki Andrzeja Komonieckiego, inicjator i redaktor "Groni" oraz licznych prac historycznych na temat Żywiecczyzny.
Prawdopodobnie od niedopałka papierosa jednego z turystów spłonęło doszczętnie schronisko PTTK na Hali Miziowej pod Pilskiem wybudowane w latach 1927 - 1930. Był to najpiękniejszy i najbardziej reprezentacyjny obiekt tego typu w Karpatach polskich. (Więcej patrz pod rokiem 1930).
Na zaporze wodnej w Międzybrodziu Bialskim uruchomiono hydroelektrownię Porąbka o mocy 12,6 MW. W czasie budowy zapory w okresie międzywojennym przeciwnikami budowy hydroelektrowni było górnośląskie lobby węglowe. Projektant uwzględnił jednak możliwość zainstalowania turbin.
Dzięki staraniom Józefa Miksia, profesora muzyki i śpiewu w żywieckim liceum pedagogicznym, powstała w Żywcu Komisja Regionalna Badań
i Opieki nad Folklorem. Nie udało się reaktywować przedwojennego Towarzystwa Szkoły Ludowej i Sekcji Miłośników Żywiecczyzny, ani wznowić wydawania kwartalnika "Gronie". Komisja ta opracowała i zatwierdziła
w roku 1958 statut nowego towarzystwa pod nazwą Towarzystwo Miłośników Ziemi Żywieckiej.
Po wyborach do rad narodowych w dniu 5 grudnia 1954 r. likwidacji uległy dotychczasowe gminy zbiorowe, a w ich miejsce powstały nowe jednostki terytorialne szczebla podstawowego - gromady i gromadzkie rady narodowe.
Po raz pierwszy odbył się w Rajczy Ogólnopolski Rajd Chłopski. Zimowa impreza o charakterze sportowym i turystycznym pod patronatem ludowych zespołów sportowych, spółdzielczości wiejskiej, kółek rolniczych, związków młodzieży i stronnictw chłopskich. W czasie tej trzydniowej imprezy Rajcza zapełnia się turystami i zawodnikami z całej Polski. W ramach rajdu odbywają się gry i zabawy zręcznościowe na śniegu, biegi narciarskie na kilku dystansach, biegi zjazdowe i prezentacje turystyczne gmin.
Od 1993 r. do udziału i organizacji imprezy przyłączyły się sąsiadujące
z Żywiecczyzną Czadca, Skalite i Oszczadnica ze Słowacji.
Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 października 1954 roku utworzony został Babiogórski Park Narodowy o powierzchni 1703,7 ha. W skład parku weszły tereny państwowe i 97 ha własności prywatnej, chłopskiej. Ochroną ścisłą otoczono 1049 ha lasów i hal alpejskich. W 1977 r. BPN otrzymał status Rezerwatu Biosfery UNESCO
i włączony został do programu "Człowiek i środowisko". W roku 1997 obszar Parku powiększony został do powierzchni 3391,55 ha, ponadto utworzono otulinę Parku o powierzchni 8437 ha. Ochroną ścisłą objętych jest 1062 ha, częściową 2142 ha, a krajobrazową 156 ha. Parkiem zarządza dyrekcja Babiogórskiego Parku Narodowego z siedzibą w Zawoi. Mieści się ona w wybudowanym w pięknym zakopiańskim stylu przedwojennym pensjonacie zaadoptowanym na biura, zbiory przyrodnicze i etnograficzne, bibliotekę, salę wystaw, archiwum
i mieszkania.
Redaguje Hieronim Woźniak
|
