HISTORIA SZKOLNICTWA W ZARZECZU
 Początki szkolnictwa w Zarzeczu sięgają roku 1906. W tym roku, 1 września Szkoła Ludowa w Zarzeczu otrzymała prawa publiczne. Warto przypomnieć, że w tym czasie centrum wsi znajdowało się tuż nad korytem rzeki Soły, często zalewającej domostwa i szkołę. Przez rzekę Sołę Zarzecze graniczyło ze wsią Stary Żywiec, należąc do tamtejszej parafii. Pierwszym nauczycielem, mianowanym przez Cesarsko Królewską Radę Szkolną Okręgową w Żywcu, był Jan Janicki. Nauka prowadzona była w mieszkaniach prywatnych. Uczono się czytać i pisać rysikiem na indywidualnych tabliczkach. Początkiem roku 1907 przejęto drewniany budynek wraz z ogrodem na potrzeby szkoły. Członkowie Rady Szkoły: Tomasz Cherzyk, Michał Habdas - przewodniczący, Wojciech Kostka oraz radni Jan i Jędrzej Jakubiec zadbali o to, by przystąpić do budowy nowej szkoły. Fundusze na jego budowę zdobyto ze zbiórek pieniężnych od mieszkańców, a także ze sprzedaży starego budynku na licytacji. 1 września 1911 roku rozpoczęło trzystopniową naukę w nowej szkole 135 uczniów. Poświęcenia szkoły dokonał w dniu 26 listopada tegoż roku ks. Józef Palke, w obecności inspektora okręgowego
w Żywcu Jana Widlarza. Nauczycielami byli Maria Kowalska i Józef Cholewa.
W czasie wojny 1914-1918 naukę, zwłaszcza latem, zaniedbywano. Dzieci musiały pomagać w gospodarstwie, pasąc gęsi i krowy, a także pracować
w polu. Musiały też pomagać przy gromadzeniu opału, a nawet wyplatać wiklinowe kosze, z których Zarzecze słynęło na całą okolicę. Po odzyskaniu niepodległości, po 123 latach rozbiorowej niewoli, w 1918 roku zaprzestano nauki języka niemieckiego. Nauczycielem w dwuklasowej szkole był Antoni Piela. Warunki szkolne poprawiały się z roku na rok. W dniu 14 maja 1931 roku Kuratorium Okręgu Krakowskiego zarządziło przyłączenie Małej Tresnej do obwodu szkolnego w Zarzeczu. Dotychczas Mała Tresna należała do obwodu w Tresnej, gdzie uczono się w prywatnych domach od 1910 roku. W okresie okupacji hitlerowskiej 1939-1945 zaistniały złe warunki do nauki. Po zajęciu Żywiecczyzny przez osadników niemieckich w szkołach uczyły się dzieci niemieckie, a polskie w ciasnych domach prywatnych.
Kronikarz szkolny odnotował: "7 maja 1945 roku uroczyste rozpoczęcie nauki w Zarzeczu w odrodzonej Polsce, po wypędzeniu okupanta hitlerowskiego". Kierownikiem szkoły (2 sale lekcyjne) był Franciszek Kasperek,
a nauczycielami Zofia Mrowiec i Anna Olszewska. Ludzie ci nie tylko prowadzili zajęcia lekcyjne. Pracowali przy usuwaniu usterek budynku, zadbali o ogrodzenie szkoły, organizowali festyny i przedstawienia szkolne, zdobywając fundusze na utrzymanie szkoły i wyposażenie biblioteki szkolnej.
W latach 1952-1954 wybudowano nowy budynek szkolny z czterema salami lekcyjnymi, kancelarią, pokojem nauczycielskim i mieszkaniem dla kierownika szkoły. Nauczycieli aktywnie wspierali zarówno członkowie Komitetów Rodzicielskich, jak i mieszkańcy. Zakupiono pomoce naukowe,
a nawet kinowy aparat projekcyjny i zorganizowano kino. Pomimo istniejących wałów ochronnych wzdłuż Soły, duże szkody mieszkańcom wyrządzały częste powodzie, zalewając domy i jednocześnie szkołę. Odnotowano je w latach: 1912, 1913, 1923, a największą w dniach 27-29 czerwca 1958 roku, która to zrujnowała prawie całą Żywiecczyznę. Wówczas ostatecznie zdecydowano (po wizycie Premiera Józefa Cyrankiewicza) o budowie zapory wodnej w Tresnej, choć to już wcześniej planowano (wiercenia od 1952 roku), lecz zwlekano z jej rozpoczęciem. W końcowym etapie budowy zapory, w latach 1964-1965, znaczna część mieszkańców wybudowała domy na terenach wyżej położonych, a wielu zostało przesiedlonych do innych miejscowości, przez co liczba uczniów zmalała z 200 do 150. Wybudowano nową drogę z Łodygowic do Tresnej, co było niezwykłym udogodnieniem dla mieszkańców Małej Tresnej. Kościół parafialny w Starym Żywcu (barak z 1945 roku) rozebrano i ustawiono w Zarzeczu. Wraz z nim przeniesiono obraz Matki Boskiej, kopię obrazu z klasztoru o.o. Bernardynów z Sokala na Białorusi, zakupiony końcem XIX wieku do kaplicy
w Zadzielu przez najbogatszego tam rolnika o nazwisku Masny. Obraz
z Zadziela po raz wtóry przejęto do kościoła w Starym Żywcu w 1945 roku, po pożarze tamtejszego kościoła. Pozwolenie na budowę nowego, dzisiejszego kościoła, otrzymano po długich staraniach w 1965 roku.
 W roku szkolnym 1959/60 kierownikiem szkoły była Zofia Gąsiorek, a od września 1960 do 1987 roku Tadeusz Wójtowicz, niezwykły pedagog
i świetny organizator. Za jego czasów szkoła cieszyła się wieloma sukcesami. Spółdzielnia Uczniowska i SKO zdobywały laury w skali powiatu i województwa. Na te sukcesy zapracowali Maria Wójtowicz, Emilia Czarnota i Ewa Glaz. W roku 1965 pedagodzy musieli podołać wyjątkowo trudnym warunkom do prowadzenia procesu szkolenia, gdyż w czerwcu zakończyła się działalność szkoły dotychczas istniejącej na terenie przeznaczonym pod zalew i dzisiejsze Jezioro Żywieckie. Budowano nową szkołę. Tymczasowo na budynek szkolny przeznaczono lokal zastępczy z licznymi usterkami i niewygodami.
Otwarcie nowej szkoły nastąpiło w dniu 13 lutego 1966 roku w obecności władz powiatowych, wojewódzkich, administracyjnych i oświatowych. Jednak budynek i otoczenie szkoły wymagały jeszcze sporo pracy, którą wykonywali uczniowie wraz z kierownikiem szkoły Tadeuszem Wójtowiczem, przy znaczącej pomocy rodziców i Komitetu Rodzicielskiego. Po usunięciu szkód powodziowych z 1970 roku przystąpiono do budowy centralnego ogrzewania, doprowadzono wodę pitną, urządzono szatnię, wykonano drogę dojazdową i ogrodzono teren szkoły. W latach osiemdziesiątych uczniowie odnosili sukcesy na olimpiadach przedmiotowych i zawodach sportowych (piłka ręczna dziewcząt - III miejsce i nożna chłopców - II miejsce w województwie).
Od roku 1987 obowiązki dyrektora szkoły pełniła mgr Alicja Kita, pracowita i troskliwa, podobnie jak jej poprzednik, dbająca o poziom dydaktyczny i nowe metody nauczania. Zadbała o wymianę okien, renowację instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej. Dobudowano jedną salę lekcyjną
i szatnię. Założono instalację gazową, a sale lekcyjne wyposażono w nowe pomoce dydaktyczne. Pomagali w tym: Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska oraz Urzędy Gminy Łodygowice i Czernichów. Dzięki rzetelnej pracy nauczycieli, uczniowie z powodzeniem brali udział w olimpiadach przedmiotowych i wszelkiego rodzaju konkursach. Nie zaniedbano też kultury fizycznej, a zwłaszcza sportów wodnych. Klub Sportowy WIKING
z sekcją żeglarską i łuczniczą, podobnie jak SKKT osiągnęli znaczące wyniki nawet w skali krajowej. Były to: II miejsce w klasie Optimist w Mistrzostwach Słowacji i III miejsce w Otmuchowie, I miejsce chłopców i II dziewcząt w Rybniku na Mistrzostwach Makroregionu, puchar Mistrzostw Polski Młodzików i wiele innych. KS WIKING był też wielokrotnie organizatorem regat na Jeziorze Żywieckim.
W dniu 30 kwietnia 1997 roku Szkole Podstawowej w Zarzeczu nadano imię Kornela Makuszyńskiego, żyjącego w latach 1884-1953 pisarza, humorysty. Na uroczystości nadania imienia przedstawiono dorobek literacki pisarza, a równocześnie zaprezentowano dorobek szkoły i ofiarność nauczycieli oraz mieszkańców przy pracy na rzecz szkoły, w trosce o jej stan i wygląd. W związku z reformą oświaty w 1999 roku przed szkołą stanęły nowe zadania. Przez trzy lata, poza nauczaniem podstawowym, prowadzono naukę w gimnazjum. Po odejściu na emeryturę dotychczasowej dyrektor mgr Alicji Kita obowiązki te, od roku 2002, pełni mgr Beata Kuziel-Gieruszkiewicz, dokładając wszelkich starań o warunki dydaktyczne i socjalne
w podległej placówce. Szkoła, poza działalnością edukacyjną i wychowawczą, prowadzi nadal aktywną działalność społeczną, wszechstronnie dostosowaną do wymogów współczesności. Realizuje się program "Edukacja dzieci i młodzieży równa dla wszystkich". Prowadzone są dodatkowe zajęcia i inspirujące różne formy spędzania wolnego czasu, dbając przy tym o zdrowie i rozwój fizyczny dzieci. Efekty tej pracy widać w salach lekcyjnych i korytarzach, a szczególnie w czasie częstych imprez szkolnych i na zawodach sportowych. To wyniki dobrej pracy całego Grona Pedagogicznego i współpracy z wieloma organizacjami społecznymi. Kiedyś Szkoła Podstawowa, teraz Zespół Szkolno-Przedszkolny z 44 przedszkolakami
i 137 uczniami kształcenia podstawowego.
Na podstawie "Kroniki szkoły" i relacji mgr Katarzyny Dobiji opracował: Józef Pszczółka.
|
