Czas przypomnieć ojców dzieje - c.d.
 |
MIĘDZYBRODZIE BIALSKIE
W nr. 12 i 13 NSiK przedstawiliśmy najstarszą historię wsi Międzybrodzie
Lipnickie i Międzybrodzie Kobiernickie. Jako oddzielne jednostki
organizacyjne istniały one do roku 1924. Łączyła ich jednak
przynależność najpierw do parafii w Czańcu, a następnie w Międzybrodziu
Lipnickim. Nowe uwarunkowania zaistniały w odrodzonej Polsce,
po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku. Początkiem lat 20.
podjęto decyzję i rozpoczęto w Międzybrodziu budowę zapory
wodnej na |
rzece Sole. Biura kierownictwa budowy znajdowały
się w sąsiedniej Porąbce i przez to zaporę nazwano PORĄBKA. Efektem
przegrodzenia Soły było powstanie sztucznego jeziora, słusznie nazwanego
Jeziorem Międzybrodzkim. Dla realizacji tych zamierzeń trzeba było
przesiedlić liczną grupę międzybrodzian na wyżej położone tereny,
a nawet do innych miejscowości. Zmieniła się struktura wsi, co przyczyniło
się do podjęcia decyzji administracyjnej o połączeniu ich, w wyniku
czego w roku 1924 powstało Międzybrodzie Bialskie, należące odtąd
do powiatu Biała Krakowska.
Budowa zapory trwała (z przerwami) aż do 1936 roku. Jednocześnie
wykonywano modernizację drogi Kęty - Żywiec na odcinku Porąbka -
Zadziele. Wybudowano też dwa żelbetonowe mosty na Sole w Czańcu i
Tresnej, a także na potokach, które częściowo uregulowano. Prace
te wykonywało ponad stu junaków zakwaterowanych w trzech nowych barakach
w przysiółku Brodek. Doszło nawet do buntu miejscowych bezrobotnych
przeciwko zatrudnianiu junaków.
|
W wyniku powstania rozległego sztucznego jeziora,
zmienił się krajobraz wsi. Przyjeżdżało tu wielu wczasowiczów
i amatorów sportów wodnych. Jednak większość mieszkańców zajmowała
się rolnictwem, a także pracą w zakładach przemysłowych w Białej
i Bielsku. Mimo uciążliwości wojennych z lat 1914-1918, powojennych
epidemii czerwonki w 1920 i ospy w 1922 roku,
a także kryzysów ekonomicznych kraju, wieś rozwijała się w
każdej dziedzinie. |
Duża w tym zasługa istniejących tu od 1905 roku Ochotniczej Straży
Pożarnej, Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół" i Orkiestry
Dętej założonych w 1914 roku. Tworzyli je ludzie światli, pracowici
i oddani swojej małej Ojczyźnie, zwykli mieszkańcy, nauczyciele i
duchowni. Z tego okresu warto wspomnieć: Jana Pielesza, Karola Koniora,
Piotra Pielesza i Leona Martyniaka - założycieli OSP, Karola Walusia
- założyciela TG "Sokół" oraz organizatora pierwszego zespołu
orkiestry dętej Jana Majdaka, miejscowego kołodzieja i jego syna
Piotra.
Źródłem rozwoju kultury był kościół i szkoła ludowa założona już
w roku 1827 przez ks. Jana Fitaka. Gdy w 1924 roku probostwo objął
ks. Józef Zabrzeski nastąpiło ożywienie działalności kulturalnej,
powstało Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Męskiej i Żeńskiej.
Zorganizowano przykościelny chór żeński współpracujący z orkiestrą
dętą.
W 1928 roku wybudowano nową Szkołę Podstawową, a jej patronem wybrano
św. Jana Kantego. W szkole realizowano 7-klasowy program nauczania,
lecz wiele dzieci kończyło naukę po klasie czwartej, gdyż były potrzebne
przy gospodarstwie.
Nauczyciele dbali o wychowanie intelektualne
i patriotyczne, utworzono drużynę harcerską oraz organizację "Orlęta".
Nauczyciel muzyki Gustaw Litwora prowadził chór i zespół instrumentalny.
W budynku starej szkoły zorganizowano Dom Katolicki z salą widowiskową
i sceną.
Tam organizowano imprezy środowiskowe i przedstawienia. Dobrze
układała się współpraca TS "Sokół" z nauczycielami,
a szczególnie z Marią Gizelą Kłosińską, animatorką miejscowego
zespołu dramatycznego. |
 |
Kolejnym dowodem aktywności i konsolidacji mieszkańców Międzybrodzia
było zorganizowanie w 1935 roku Koła Gospodyń Wiejskich. Inicjatorką
była Anna Dudziak organizując
kurs gotowania. Poza sprawami kulinarnymi zajmowano się kultywowaniem obrzędów,
śpiewano pieśni ludowe i przyśpiewki weselne. Zorganizowano też kurs kroju
i szycia.
Ludzie byli bardzo przywiązani do rodzinnej wioski i swojego domu. Ci, których
wysiedlono z powodu zalewu, z goryczą w sercu przeżywali rozłąkę. Żyło tu wielu
zdolnych ludzi: krawców, stolarzy, cieśli, szewców i kowali. W roku 1937 probostwo
objął ks. Jan Banaś, wybitna osobowość, człowiek dobrego serca, mądry i zdolny.
Józef Pszczółka /cdn/
|