Nad Sołą i Koszarawą - nr 7 (158) - rok VIII - 1 Kwiecień 2005

  |poprzedni artykuł|  | |spis treści|  | archiwum|   | strona główna|   | następny artykuł|


 
STÓŁ WIELKANOCNY

Wielkanoc to najradośniejsze święto, najpiękniejsze w obrzędowym kalendarzu wsi polskiej. W Niedzielę Wielkanocną dzwony brzmiące radośniej, jakby szczególnymi dźwiękami, oznajmiają zmartwychwstanie Chrystusa. W dniu tym na naszych stołach króluje jajko, jako symbol początku i źródła życia, a w mitologii wielu ludów nawet świata. W ludowych wierzeniach jajko było lekarstwem na urok i inne dolegliwości. Miało zapewnić urodzaj, szczęście i nawet pomyślność w miłości. Wydmuszki święconych pisanek wieszano na drzewach owocowych dla lepszego urodzaju, a skorupki podkładano pod drzewa dla ochrony przed szkodnikami.
W naszej narodowej tradycji zachował się obyczaj zasiadania w tym dniu do uroczystego śniadania w szerokim gronie rodzinnym. Dzieląc się święconym jajkiem składamy sobie wzajemnie życzenia dobrego zdrowia i pomyślności. Jest to też okazja by delektować się po okresie postu kulinarnymi specjałami i nacieszyć wzrok ich wystrojem.
Nasze szczególne przywiązanie do życia rodzinnego i kultywowanie dawnych zwyczajów i obyczajów wprawia w podziw obcokrajowców. Dbajmy o to, by więzy rodzinne i tradycja stanowiła prymat nad prawami ekonomii i to wnośmy do zjednoczonej Europy.
Rzeczywistym przejawem kultywowania wielkanocnych tradycji jest organizowanie na terenie Żywiecczyzny przez Powiatowy Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Żywcu pokazów i konkursów "Nasze kulinarne dziedzictwo - STÓŁ WIELKANOCNY". Inicjatorką i współorganizatorem kolejnych już imprez jest Władysława Zyzak z ODR w Żywcu.
Jedną z takich imprez zorganizowano w dniu 10 marca 2005 roku w sali OSP w Pewli Małej. Stoły z wielkanocnymi potrawami przygotowały Panie z Kół Gospodyń Wiejskich z każdego sołectwa Gminy Świnna. Nad przygotowaniem prezentacji czuwała, jak zwykle, przedstawicielka ODR Władysława Zyzak, a sprawami organizacyjnymi zajęła się Przewodnicząca Gminnej Rady Kobiet w Świnnej Janina Sanetra. W obecności władz gminy przygotowane potrawy poświęcił ks. proboszcz Henryk Jurasz, po czym zebrani dzielili się święconym jajkiem i składali sobie życzenia.
Z powodu obfitości produktów, w czasie degustacji potraw, były trudności z wyborem dania. Poza tradycyjnymi koszami święconek z barankiem i pisankami z każdego sołectwa przygotowano wyjątkowy specjał. Największym powodzeniem degustujących cieszyły się: barszcz z fasolką i mięsem z Pewli Małej, schab nadziewany śliwkami i morelami z Pewli Ślemieńskiej, królik w ziołach i śmietanie z Rychwałdku, kurczak faszerowany z Trzebinii, mazurek z Przyłękowa i klops mielony z jajem w kapuście włoskiej ze Świnnej. Nie zabrakło też wędlin swojskiego wyrobu, serników, makowców, strucli i sałatek. Były też nalewki: śliwowice, miodówki, miętówki i cytrynówki, lecz ich degustację, jak obyczaj każe, przełożono na tradycyjnego "śmigusa".
Prawdziwą ozdobą imprezy były uśmiechnięte Panie z Kół Gospodyń ubrane w stroje regionalne. Za ich pracę, słowa uznania i podziękowania wyrażali wszyscy uczestnicy tej bardzo uroczystej imprezy.
***
W sobotę, 19 marca 2005 roku w sali OSP w Czernichowie zorganizowano kolejny konkurs: "Nasze kulinarne dziedzictwo - STÓŁ WIELKANOCNY" dla sołectw Gminy Czernichów. Organizatorem konkursu był Urząd Gminy i Panie z miejscowego KGW pod kierownictwem Przewodniczącej Koła Bogumiły Wojtanek i Władysławy Zyzak z ODR w Żywcu. Wśród licznych gości byli przedstawiciele Władz Gminy i reprezentanci organizacji społecznych. Celowość kultywowania tradycji i zachowania regionalnych obyczajów przekonywująco przedstawiła w swym wystąpieniu inicjatorka tego rodzaju imprez Władysława Zyzak.
Po poświęceniu potraw przez ks. proboszcza Władysława Kubasiaka przystąpiono do degustacji potraw i oceny koszyków ze święconym. Było co podziwiać i smakować. Panie zadbały o wystrój stołów i koszyków, bogactwo tradycyjnych dań, ale też o ich smak.
Spośród najbardziej wykwintnych wyrobów sztuki kulinarnej w poszczególnych KGW na szczególne wyróżnienia zasłużyły:
- z Międzybrodzia Bialskiego Żarnówki - taca pieczona z ciasta z zastawą do święcenia i strojny duży koszyk pieczony z ciasta na liczne wiktuały,
- z Międzybrodzia Bialskiego - śledź zielony zapiekany w sosie keczupowym i kurczak w panierce,
- z Międzybrodzia Żywieckiego - sałatka brokułowa z orzechami, sok z buraków, pieczarki faszerowane i nalewka kajmakowa,
- z Czernichowa i Tresnej - pascha (ser, galaretka i bakalia), mazurek i kosz ze święconką (baranek, kurka, zajączek i strojne pisanki).
Nie brakowało też wędlin, śledzi, bab piaskowych, serników, makowców i ciastek. W miłej atmosferze mistrzynie sztuki kulinarnej wymieniały poglądy i dzieliły się uwagami o sposobie przyrządzania potraw, już teraz snując plany na przyszłoroczny konkurs. Nic więc dziwnego, że zaproponowały wynik remisowy w tegorocznym konkursie, co zebrani nagrodzili hojnymi brawami. Wszystkie Koła otrzymały pamiątkowe dyplomy i nagrody 200-złotowe ufundowane przez Urząd Gminy w Czernichowie.
W tym samym miejscu i czasie zorganizowano kiermasz palm i stroików wielkanocnych, a także wyrobów z bibuły, wycinanek i figurek gipsowych. Wszystko to przygotowali uczniowie Szkoły Podstawowej w Czernichowie pod kierunkiem swych nauczycieli, a dochód przeznaczą na potrzeby szkoły.
Fakt wspólnego udziału młodzieży i dorosłych w działaniach na rzecz swojej wiejskiej społeczności, jest bez wątpienia dobrym przykładem wychowywania młodzieży w zakresie kultywowania tradycji i społecznikostwa. Warto umieć bawić się pracując i cieszyć się z osiągnięć.

Józef Pszczółka

do góry


Copyright © Nad Sołą i Koszarawą. Wszystkie prawa zastrzeżone.