PORADNIA PSYCHOLOGICZNO – PEDAGOGICZNA
W ŻYWCU.
DYSLEKSJA ROZWOJOWA
Jednym z podstawowych zadań poradni jest diagnozowanie przyczyn trudności w nauce, które dzielą się na ogólne i specyficzne. Te ostatnie nazywane są „dysleksją rozwojową” i dotyczą głównie problemów z opanowaniem umiejętności czytania i poprawnego pisania. W ostatnich latach problem dysleksji bardzo się nasila i dotyczy nie tylko dzieci uczących się w szkole podstawowej, ale również uczniów gimnazjów i szkół średnich. W Polsce kilkanaście procent inteligentnych dzieci, u których nie stwierdzono wady zmysłów wzroku i słuchu, nie może opanować umiejętności czytania i pisania przy pomocy metod obowiązujących w szkole. To niepokojące zjawisko wymaga dogłębnego rozpoznania i przeciwdziałania. Termin dysleksja oznacza: dys (z języka greckiego) - słaby, brak lub mało oraz lego (z łacińskiego) - czytam. Po raz pierwszy termin ten pojawił się pod koniec XIX wieku. W praktyce bardzo często trudności w czytaniu współwystępują u uczniów z dysortografią, czyli z trudnościami w opanowaniu poprawnej pisowni oraz z dysgrafią – trudnościami w opanowaniu właściwego poziomu graficznego pisma, czyli tzw. brzydkim pismem. Zwracam na ten problem szczególną uwagę, gdyż jego skutki są bardzo niepokojące. W poradni spotykam dzieci, które z powodu „dysleksji” powtarzają klasę, tracą motywację do nauki, mają zaburzenia emocjonalne, a nawet fobię szkolną. Wszystkim tym sytuacjom pracownicy poradni starają się skutecznie zapobiegać podejmując różnorodne działania takie jak: specjalistyczną diagnozę, doradztwo postdiagnostyczne oraz zajęcia terapeutyczne dla dzieci i młodzieży. Pracownicy poradni organizują też szkolenia i konsultacje dla nauczycieli oraz spotkania doradczo - edukacyjne dla rodziców.
Najskuteczniej specyficznym problemom szkolnym uczniów można zapobiegać prowadząc zajęcia terapeutyczne poczynając już od przedszkola. Gdy symptomy zapowiadające przyszłe kłopoty w czytaniu i pisaniu rozpoznamy w klasie „O”, dziecko pod okiem terapeuty może rozpocząć serię specjalnych ćwiczeń usprawniających jego funkcje percepcyjne, rozwijających logiczne myślenie, wzmacniających pamięć i koncentrację uwagi oraz pobudzających samodzielne twórcze myślenie. Dzięki temu ma ono szansę uzyskania dojrzałości do nauki czytania i pisania, lepszego startu w szkole oraz osiągania sukcesów nauce przy pełnym wykorzystaniu swoich możliwości intelektualnych. Może się też cieszyć z pójścia do szkoły podobnie jak jego rówieśnicy. Kiedy uczeń dyslektyczny trafi do szkoły powinien być jak najszybciej otoczony specjalistyczną pomocą, czyli zajęciami korekcyjno - kompensacyjnymi najlepiej już od pierwszej klasy. Zajęcia takie prowadzą nauczyciele – terapeuci kierując się zasadami i metodami pracy przygotowanymi specjalnie dla dzieci dyslektycznych, które różnią się zdecydowanie od metod pracy na lekcji. Jeśli zajęć takich uczeń nie ma w szkole, a jego rodzice nie potrafią sami poradzić sobie z tym problemem, może on skorzystać z pomocy specjalistów w poradni. Tutaj psychologowie i pedagodzy prowadzą dokładną diagnozę problemu zakończoną wskazaniami jak pracować z dzieckiem. Zalecenia opracowane są dla nauczycieli nauczyciela i rodziców dziecka. Gdy zaburzenia stwierdzone u ucznia są poważne ma on możliwość uczestniczenia w indywidualnych zajęciach terapeutycznych na terenie naszej placówki prowadzonych przez pedagoga o pełnych kwalifikacjach z zakresu terapii pedagogicznej.
W swojej dziesięcioletniej pracy terapeutycznej w poradni wykorzystuję różnorodne metody ćwiczeń dla dzieci dyslektycznych ucząc ich prawidłowego czytania i pisania. O każdym dziecku, z którym pracuję staram się wiedzieć jak najwięcej, gdyż objawy trudności szkolnych u dzieci dyslektycznych mogą być bardzo zróżnicowane. Następnie opracowuję indywidualny program terapii i rozpoczynam zajęcia z dzieckiem dbając szczególnie o dobór atrakcyjnych i różnorodnych ćwiczeń dających możliwość przeżycia sukcesów oraz postępów w pracy. Staram się o to, by dziecko czuło się rozumiane i zadowolone ze swojej pracy. Podczas zajęć stale przekonuję się o tym, że każde dziecko jest inne i wyjątkowe. Moi uczniowie często sami modyfikują ćwiczenia, inspirują mnie i zaskakują. Dobra współpraca z nimi owocuje dużymi sukcesami i wzrastającą wiarą w to, że praca z każdym dyslektykiem jest możliwa i daje zauważalne efekty już po kilku zajęciach.
Poniżej podaję literaturę pozwalającą bliżej poznać problem dysleksji:
1. Bogdanowicz M. Dysleksja rozwojowa – symptomy, patomechanizmy, terapia pedagogiczna. „Terapia”. Numer specjalny 1997.
2. Bogdanowicz M. Integracja percepcyjno-motoryczna. Teoria – diagnostyka – terapia. CMPPP.WYD.3. Warszawa 2000.
3. Bogdanowicz M. Ryzyko dysleksji. Problem i diagnozowanie. Harmonia Gdańsk 2002.
4. Zakrzewska B. Każdy przedszkolak dobrym uczniem w szkole. WSiP Warszawa 2003.
mgr Katarzyna Kamińska
pedagog Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej w Żywcu
