Muzyka prosto ze Szwecji (wspomnienia, wspomnienia)
Dla
wielu sympatyków muzyki rozrywkowej, zaskoczeniem jest silna pozycja
szwedzkich wykonawców na światowych listach, rankingach, rekordowe
nakłady wydawanych płyt, laury na festiwalach itd. Jeśli ktoś był
dłużej w Szwecji, tego to specjalnie nie zdziwi, bo Szwecja to
niezwykle muzykalny naród, lubią wszędzie tańczyć (festyny,
marknady, tivoli), lubią się bawić i śpiewać, już sam język
szwedzki jest melodyjny (jakby śpiewający), w porównaniu do Polaków
są bardziej rozbawieni, otwarci, mniej wstydliwi, uważają taniec i
śpiew za coś oczywistego i naturalnego. Na wszelkich festynach tańczą
starsi i młodzi, wszędzie słychać odgłosy zabawy, gdzie króluje
akordeon a właściwie wszelkie instrumenty. Jako potomkowie wikingów
mają łatwość uczenia się języków, dobrze władają angielskim i
niemieckim. Tak wiec wszelkie bariery do sukcesu są zniesione. Sukces
zespołu Abba przed wielu laty na festiwalu Eurowizji, piosenką
Waterloo, otwarł drogę na światowe estrady nie tylko temu zespołowi,
świat zainteresował się rynkiem muzycznym Szwecji, gdzie wyłuskano
kilka perełek. Dla mnie osobiście największą karierę zrobili:
Abba, Harpo, zespół Secret Service, no i oczywiście duet Roxette -
ci wykonawcy to zdecydowanie pierwsza liga szwedzkiej piosenki. Abba
to fenomen, piosenki tego zespołu są ciągle młode, porywają i
zastanawiają, ich melodyjność pobudza nas do życia, kto się nie
zachwycał takimi kawałkami jak: Chiquitita, I Have a Dream,
Voulez-Vous, Dancing Queen, Fernando, Hasta Mamana, Andante, Andante -
które ciągle tak samo wzrusza!. Harpo (związany wcześniej z
nieznanym jeszcze zespołem Abba), poszedł własną solową muzyczną
drogą i nieźle narozrabiał na światowych listach takimi przebojami
jak: Honolulu, Sayonara, Motorcycle Mama, Moviestar czy The Ballad of
Los Angeles z płyty The Hollywood Tapes. Zespół Secret Service to
wielcy światowego rocka, któż z nas nie zna takich przebojów jak:
Dancing in Madness, Broken Hearts, Oh Susie, Crossing a River,
Ye-Si-Ca, Give Me Your Love, wszystkie prawie ich wielkie hity
skomponowali Tim Norell i Bjorn Hakansson. Roxette - zwariowany duet z
porywającą muzyką lat 80 i 90-tych z takimi kawałkami jak: Listen
To Your Heart, Spending My Time, Joyride, I Remember You, Cry, The
Look.
Nowa fala szwedzkiej muzyki... nie próżnuje, na rynku
szwedzkim ogromną popularność ma Paul Paljett ze złotą płyta
"At Your Service" zdobywa wielką popularność, na jego
koncerty na stadionach przychodzi po kilkadziesiąt tysięcy fanów.
Takie hity jak: Keep Dialin, Little Cherry, Acapulco Dance, Goodbye
For A While, zmuszają nasze nogi do tańca. W zespole jego grał na
keyboards Polak Wojciech Ernest. Inni popularni wykonawcy z lat
80-tych to: Stefan Ruden, Bjorn Skifs & Blablus, Kjell Hansson,
The Goalgetters (występowali na wrotkach!), Svanzon Band, Hermansons,
Baracudas, Ingers Orkester, specjalną uwagę chciałbym poświęcić
weteranom szwedzkiego rocka, zespołowi występującemu pod nazwą
Rockfolket - to prawdziwi wirtuozi rocka, muzycy sesyjni wielu światowych
gwiazd, ich koncerty porywają!. Ciekawostką był żeński zespól
rockowy, Revanch - to co widziałem w ich wykonaniu położyło mnie
na kolana, nie wiedziałem że tak mogą grać dziewczyny!!!, zespól
w składzie Pia Kjellbom - bass, Bitte Johansson - guitar, Nulle Olund
- 
drums,
Sussi Ax - keyboards, także zdobył ogromną sławę w USA. Miałem
szczęście przygotowywać jeden z ich koncertów, do dzisiaj
przechowuję ich plakaty, płyty z autografami a nawet kawałki ich...
t-shirt. Matka Piji Kjellbom była Polką. Pojawia się najmłodsze
pokolenie szwedzkich muzyków, rodzinne trio Herrys, (Per, Richard,
Louis) i od razu zdobywają Grand Prix Festiwalu Eurowizji w 1984 roku
w Luksemburgu (piosenka Diggi-loo). Rok później sukces tego zespołu
na festiwalu w Sopocie z wielkimi hitamii: Diggi-Loo - Diggi-Ley,
Summerparty, I'm So Sorry, Crazy People. Baden, Baden - to nowe
odkrycie na szwedzkim rynku muzycznym, mnie zawsze wzrusza ich ballada
Is There Something - to prawdziwy złoty kawałek!, takiej nastrojowej
piosenki jeszcze nikt nie napisał!. Nieźle zamieszała blond gwiazda
Vicki Benckert z pięknymi piosenkami: So Much More, Enter The Morning,
How Do i Say Goodbye, prawie wszystkie utwory sama komponuje.
Szwedzko-norweski zespół Bobbysocks zdobył Grand Prix Festiwalu
Eurowizji w 1985 roku. Wielcy szwedzcy wykonawcy festiwalowi to także
duet Chips i Carola Haegqkvist. Należy tutaj wspomnieć o wielkich
szwedzkich wytwórniach płytowych jak: Polar Music, Rak Music, EMI
Swenska, Sweden Music, CBS Sweden, Sonet Grammofon, Moon Music,
Granite Records, Pigalle Music, Mariann Records, czy Greyhound
Production, które przyczyniły się do popularyzacji szwedzkiej
muzyki na świecie. Także zasługa to wielkich firm impresaryjnych i
estradowych jak Skogh's Nojesfalt AB (gdzie pracowałem) i Axel AB, które
organizują wielu znanym i mniej znanym wykonawcom tourne.
Country and Music po ...szwedzku
Szwedzi bardzo upodobali sobie muzykę country. Na rożnych
targach (marknadach) na tivoli placach w czasie rożnych świąt, można
spotkać wykonawców country, których łatwo poznać po ubiorze,
butach, kapeluszach i jeepach oraz salonkach którymi jeżdżą.
Koncertują i sami sprzedają swoje nagrane w studiach płyty i
kasety. Większość prezentuje wysoką klasę, inni kopiują stare
hity amerykańskie, jeszcze inni lansują szwedzką country w języku
szwedzkim z ciekawymi tekstami. Są też i gwiazdy takie jak: Wildwood,
Country Minstrels, Kentucky, bywają także w Tennessee w USA, gdzie
odnoszą małe sukcesy. Polskie firmy fonograficzne wydały kilka płyt
ze szwedzka muzyką country.
Potop polski?
Szwedzki rynek muzyczny upodobali sobie Polacy!. W
Szwecji mieszkają bracia Brenolak (ex Polanie), Jurek Grunwald (ex No
to co i En face) Janusz Hryniewicz (ex Wislanie), i inni. Niektórzy
jak Grunwald i Hryniewicz dalej z powodzeniem parają się muzyką
jako kompozytorzy, wydawcy. W Skandynawii przez lata koncertowała nieżyjąca
już Ada Rusowicz oraz Wojtek Korda (ex Niebiesko-Czarni). Polskie ślady
to także Festiwal Piosenki Krajów Nadbałtyckich w Karlsham, gdzie
triumfowało wielu polskich wykonawców, ostatnio zespól Ich Troje.
Doskonale znana jest Szwedom orkiestra Zbigniewa Górnego. Dużym
uznaniem w Szwecji cieszą się polscy wykonawcy jazzu tradycyjnego. W
Szwecji występują wielkie gwiazdy światowej muzyki, podczas mego
pobytu w Szwecji w 1980 roku, widziałem dziesiątki koncertów, ale w
szczególności zachwyciła mnie Donna Summer, Richard Clayderman,
Blondie, Gary Glitter, Mouth and Macneal, Status Quo. Pozostały płyty,
pamiątki i ...wspomnienia z którymi się z czytelnikami podzieliłem.
Edward Poskier
P.S. W tym krótkim artykule nie sposób ująć wszystkich ciekawych
wykonawców, było i jest ich znacznie więcej! (autor)
Foto: z archiwum autora
