Żywczacy w Pierzchowie
Kopiec generała Jana Henryka Dąbrowskiego
w Pierzchowie koło Gdowa miał w tym roku swój mały jubileusz : już
pięć lat minęło od dnia 7 września 1997 roku, kiedy Kopiec został
poświęcony i uroczyście przekazany społeczeństwu polskiemu.
W dzieło odbudowy Kopca od początku zaangażowany był
Tadeusz Śliż, wieloletni prezes Krakowskiego 
Oddziału
Towarzystwa Miłośników Ziemi Żywieckiej, wielki miłośnik i
propagator wszystkiego co żywieckie, a jednocześnie patriota,
doceniający znaczenie przekazywania młodemu pokoleniu pamięci o
polskiej historii i okupionej tysiącami ofiar drodze do wolności.
Pierwsze spotkania rocznicowe pod Kopcem organizowane były głównie
dzięki jego staraniom, a tradycję tę kontynuuje, choć w
skromniejszym zakresie, Krakowski Oddział TMZŻ z prezesem Danutą
Kieć na czele. W ubiegłym roku w dniu 7 września 2001 złożyliśmy
wiązankę kwiatów pod obeliskiem na szczycie Kopca ku czci twórcy
Legionów. Także w tym roku delegacja naszego Oddziału wzięła
udział w jubileuszowym spotkaniu pod Kopcem w Pierzchowie.
Tegoroczne spotkanie zorganizowane zostało przez Oddział
Małopolski Stowarzyszenia Miłośników Tradycji Mazurka Dąbrowskiego
oraz przez Starostwo Powiatowe w Wieliczce i gminy powiatu
wielickiego. Ze względów organizacyjnych uroczystości zostały opóźnione
o tydzień i odbyły się w dniach 13 - 14 września. 
Rozpoczęły
się spotkaniem 13 września przy Kopcu Wandy w Krakowie. Następnie w
dniu 14 września do obchodów włączyli się oficerowie Kawalerii
Klubu Jeździeckiego "Pod Żubrem" z Niepołomic, dla których
był to V Rajd Konny Szlakiem Kopców Historycznych. Rajd rozpoczął
się przy Kopcu Grunwaldzkim w Niepołomicach, następnie w Kozich Górkach
(Puszcza Niepołomicka) złożono hołd pamięci pomordowanych przez
hitlerowców, a w Szarowie złożono kwiaty przy Pomniku Milenium. Z
Szarowa udano się do Niegowici, miejsca pierwszej pracy
duszpasterskiej ks. Karola Wojtyły, obecnego Ojca Świętego Jana Pawła
II, którego pomnik znajduje się w tej wsi w pobliżu kościoła
parafialnego.
Główna jednak część uroczystości rozpoczęła się
przy Kopcu gen. J.H.Dąbrowskiego w Pierzchowie. Po przybyciu
kawalerzystów i złożeniu meldunku przez dowódcę, wciągnięto
flagę na maszt przy dźwiękach 
Hymnu
Państwowego, wykonanego przez miejscową orkiestrę. Następnie
przybyłych gości powitała dyr. Helena Wojtas, prezes Komitetu
Opieki nad Kopcem. Podczas powitania nie zapomniała o naszej
krakowskiej delegacji TMZŻ, podkreślając zasługi Oddziału i
prezesa Śliża oraz przypominając, że poprzednie spotkania pod
Kopcem przez niego były organizowane. Wśród gości - oprócz władz
powiatowych i gminnych - byli m.in.: prof. Kazimierz Bielenin,
filozof, historyk sztuki, autor ok. 140 prac i artykułów naukowych,
prezes Krakowskiego Oddziału Stowarzyszenia Miłośników Tradycji
Mazurka Dąbrowskiego; ks Władysław Pilarczyk, członek zarządu ww.
Stowarzyszenia, zasłużony działacz społeczny, honorowy prezes
Towarzystwa Przyjaciół Orawy; Grzegorz Gil, autor książki pt.
"Kopce w krajobrazie kulturowym Polski" (Kraków 2002). Z
pewnością nie wymieniłam jeszcze innych znakomitych gości, którzy
uświetnili uroczystość. Całość pierzchowskich uroczystości
prowadziła Helena Wojtas. Otwarcia dokonał starosta wielicki Adam
Kociołek. Po ciekawych okolicznościowych przemówieniach (prof.Bielenin,
ks.Pilarczyk i in.) nastąpiło poświęcenie kamiennej tablicy pamiątkowej,
umieszczonej w poboczu Kopca. Wyryty na marmurowej płycie napis
informuje o historycznych wydarzeniach, które Kopiec upamiętnia oraz
podaje najważniejsze fakty związane z odbudową Kopca. Tablicę poświęcił
ks.Pilarczyk
wraz z proboszczem Niegowici ks.Pawłem Sukiennikiem (Pierzchów należy
do parafii w Niegowici). Podczas całej imprezy uczniowie
pierzchowskiej szkoły trzymali przed tablicą wartę. Liczne wiązanki
kwiatów zostały złożone w trzech miejscach: przy pomniku Generała,
pod obeliskiem na szczycie kopca oraz przy poświęconej obecnie
tablicy. Oficjalną część uroczystości zakończył program
artystyczny poetycko - muzyczny, pięknie wykonany przez uczniów Szkoły
Podstawowej im. gen. J.H.Dąbrowskiego z Pierzchowa. Wielkie wyrazy
uznania należą się dyrekcji i pedagogom tej szkoły, która od
samego początku istnienia Kopca opiekuje się nim, kształtuje
patriotyczne uczucia uczniów i dumę z tradycji związanych z ich
ziemią rodzinną. W części artystycznej przedstawiła też swoje
wiersze poetka pierzchowska Stanisława Michałek, otrzymując duże
brawa.
Spotkanie pod Kopcem zakończyło się przy ognisku, był
żurek, kiełbaski i herbata. Impreza bardzo podobała się
przedstawicielom samorządu, którzy już teraz postanowili urządzić
podobną w przyszłym roku.
Na zakończenie chciałabym jeszcze przypomnieć niektóre żywieckie
akcenty związane z Kopcem. Wśród wmurowanych w Kopcu trzydziestu
czterech pamiątkowych cegieł są trzy żywieckie: od miasta Żywca
(wmurowana przez zastępcę burmistrza Kazimierza Nogę), od Zakładów
Piwowarskich S.A. w Żywcu i od Krakowskiego Oddziału TMZŻ
(wmurowane przez T.Śliża). Umieszczono też w Kopcu urnę z ziemią
z żywieckiego rynku, na którym w r.1914 złożono legionową przysięgę.
Uroczystego poświęcenia Kopca w dniu 7 września 1997 roku dokonał
syn ziemi żywieckiej, ks. biskup Albin Małysiak.
Maria Olszowska
